Bursa'nın Candarlı Mahallesi'nde pazarlama sorunlarını aşmak amacıyla 2022 yılında Candarlı Kadınları Yaban Mersini Tarımsal Kalkınma Kooperatifini kuran 18 kadın üretici, kooperatif sayesinde üretimlerini daha geniş pazarlara ulaştırmayı başardı. Yıllık 30 ila 40 ton yaban mersini üreten kadınlar, iç piyasanın yanı sıra İngiltere ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'ne de ihracat gerçekleştiriyor.
Kent yaşamını geride bırakarak yeniden köylerine dönen kadın üreticiler, yaklaşık 850 metre rakımdaki bahçelerinde dikimden gübrelemeye, budamadan hasada, paketlemeden sevkiyata kadar üretimin tüm aşamalarını kendi emekleriyle yürütüyor. Kadınların ortaya koyduğu bu üretim modeli, hem kırsala dönüşü teşvik ediyor hem de tarımda kadın emeğinin görünürlüğünü artırıyor.
Kooperatif Başkanı Hülya Can, yaban mersini üretiminin ailelerin yeniden köylerine dönmesine katkı sağladığını belirterek, çevre köylerle birlikte üretim alanının yaklaşık 1000 dekara ulaştığını ifade etti. Bölgenin toprak ve iklim yapısının yaban mersini yetiştiriciliği için oldukça uygun olduğunu vurgulayan Can, Bursa İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından organik üretim konusunda eğitim aldıklarını, kullandıkları gübre ve bitki koruma ürünlerini ise doğal yöntemlerle hazırladıklarını söyledi.
Can ayrıca, Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu (TKDK) desteğiyle kurulacak soğuk hava deposunun ürünlerin daha uzun süre muhafaza edilmesini sağlayacağını, bunun da ihracat ve pazarlama süreçlerine önemli katkı sunacağını dile getirdi.
Kooperatif üyesi Selin Güler ise kadınların artık traktör kullanmaktan hasada, gübrelemeden ürün sevkiyatına kadar üretimin her aşamasında aktif görev üstlendiğini belirterek, kadın dayanışmasının hem üretime hem de sosyal yaşama önemli katkılar sağladığını ifade etti. Bu örnek girişim, kadın emeğinin kırsal kalkınmadaki gücünü bir kez daha gözler önüne serdi.